Author: chhotokhabar
पूर्वअमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको कडा चेतावनी र दबाबपछि जी-७ राष्ट्रहरूले बजारमा १० करोड ब्यारेलसम्म इन्धन छाड्ने घोषणा गरेका छन्। विश्वव्यापी रूपमा बढ्दै गएको मूल्यवृद्धि नियन्त्रण गर्न र ऊर्जा संकट समाधानका लागि यो कदम चालिएको हो। यो निर्णयले अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा इन्धनको आपूर्ति सहज भई उपभोक्ताहरूलाई राहत मिल्ने र मूल्य स्थिर हुन सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
रुसी सेनाले युक्रेनको राजधानी किभको दोस्रो प्रमुख पुल नर्दन ब्रिजमा प्रहार गरेको किभका मेयर भिटाली क्लित्स्कोले बताएका छन्। उनका अनुसार आक्रमणबाट पुलको सडक सतह र ट्रलीबसका माथिल्ला तारमा क्षति पुगेको छ। आक्रमणपछि पुलमा यातायात बन्द गरिएको छ। यसअघि रुसी ड्रोनले किभको दक्षिणी पुललाई पटक–पटक निशाना बनाएका थिए। रुसले भने युक्रेनको ऊर्जा संरचनामाथिको आक्रमणको जवाफ भएको दाबी गरेको छ।
नेपालको पश्चिमी भूभागबाट यस वर्षको मनसुन बाहिरिन सुरु भएको छ। मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार शनिबार सुदूरपश्चिम, कर्णाली, लुम्बिनीको पश्चिमी र गण्डकीको पश्चिमी भूभागका केही स्थानबाट मनसुन हटेको हो। नेपालबाट मनसुन बाहिरिने औसत मिति अक्टोबर २ भए पनि यसपटक अक्टोबर ३ बाट पश्चिमी क्षेत्र हुँदै मनसुन हट्न थालेको छ। बाँकी भूभागबाट पनि केही दिनमा बाहिरिने सम्भावना छ।
सरकारले हवाई सुरक्षासम्बन्धी अन्तर्राष्ट्रिय चासो सम्बोधन गर्न नेपाल नागरिक उड्डयन प्राधिकरणलाई नियामक र सेवा प्रदायक भूमिकाबाट अलग गर्ने प्रक्रिया अघि बढाउने भएको छ। संसद्मा पेस भएको विधेयकले प्राधिकरणलाई विशुद्ध नियामक निकायका रूपमा स्थापित गर्ने प्रस्ताव गरेको छ। लामो समयदेखि आईकाओ र ईयूले प्राधिकरणको दोहोरो भूमिकाबारे प्रश्न उठाउँदै आएका छन्। सुधारपछि नियमन थप स्वायत्त र प्रभावकारी हुने सरकारको विश्वास छ।
कानुन, न्याय तथा संसदीय मामिला मन्त्री सोविता गौतमले विपद्बाट पीडित नेपाली र विदेशी दुवै नागरिकका लागि कानुन बराबर रूपमा लागू हुने बताउनुभएको छ। मलेसियाका कार्यवाहक राजदूत मोहम्मद फिरदौस बिन अजमानसँगको भेटमा मन्त्री गौतमले बाढीमा हराएकाहरूको मृत्यु घोषणा र प्रमाणपत्र वितरण सहज बनाउन कानुन संशोधन भइरहेको जानकारी दिनुभयो। राजदूत अजमानले रसुवा बाढीको क्षतिप्रति दुःख जनाउँदै राहत तथा उद्धारको प्रशंसा गर्नुभयो। भेटमा बेपत्ता ५४ मलेसियालीका परिवारले भोगेका कानुनी कठिनाइबारे पनि संवाद भएको थियो।
ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइ मन्त्री श्रेष्ठले कुलेखानी जलविद्युत आयोजनाको जलाशय क्षेत्रको स्थलगत निरीक्षण गर्नुभएको छ। वर्षायाममा ड्यामको जलस्तर र विद्युत उत्पादनको पछिल्लो अवस्थाबारे जानकारी लिन उहाँ त्यहाँ पुग्नुभएको हो। निरीक्षणका क्रममा मन्त्रीले आयोजनाको सुरक्षा र प्राविधिक पक्षलाई प्रभावकारी बनाउन कर्मचारीहरूलाई विशेष निर्देशन समेत दिनुभयो।
नेकपा (एमाले) का अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीले सानातिना इगो र विवाद त्यागेर अघि बढे पार्टी पुनः दुईतिहाइको लक्ष्यमा पुग्ने दाबी गरेका छन्। च्यासलमा नवनियुक्त केन्द्रीय सदस्यहरूलाई शपथ गराउँदै उनले विगतका धक्काबाट विचलित नभई संकल्पका साथ काम गर्न निर्देशन दिए। अध्यक्ष ओलीले नेताहरूलाई आफ्नो कर्तव्य र जिम्मेवारी बुझ्दै फराकिलो सोच राख्न आग्रह गरे। उनले आत्मबोध र अनुशासन नै पार्टी पुनरुत्थानको मुख्य आधार भएको बताए।
विमानको ककपिटभित्रै क्याप्टेनमाथि बञ्चरो प्रहार गरिएको गम्भीर घटनालाई अधिकारीहरूले आतंकवादी कार्यको प्रयासका रूपमा व्याख्या गरेका छन्। सुरक्षा निकायका अनुसार यो आक्रमण विमानलाई नियन्त्रणमा लिने वा ठूलो क्षति पुर्याउने उद्देश्यले गरिएको थियो। यस घटनाले उड्डयन क्षेत्रको सुरक्षा संवेदनशीलतामाथि नयाँ प्रश्न खडा गरेको छ भने दोषीमाथि कडा कानुनी कारबाहीको प्रक्रिया अगाडि बढाइएको छ।
अस्ट्रेलियामा वार्षिक मुद्रास्फीति दर अगस्टसम्म ४ प्रतिशत पुगेको छ। अस्ट्रेलियाली तथ्याङ्क विभागका अनुसार जुलाईको ३.५ प्रतिशतको तुलनामा अगस्टमा मुद्रास्फीति बढेको हो। आवास र यातायात क्षेत्रको मूल्यवृद्धि यसको मुख्य कारण रहेको विभागले जनाएको छ। पछिल्लो एक वर्षमा आवासको मूल्य ५.७ प्रतिशत र यातायात खर्च ५.६ प्रतिशत बढेको छ। आधारभूत मुद्रास्फीतिको ट्रिम्ड मीन ३.६ प्रतिशतमा स्थिर छ।
प्रमुख निर्वाचन आयुक्त मानबहादुर कार्कीले निर्वाचनमा मतदाताको सहभागिता बढाउन र बदर मत घटाउन राजनीतिक दलहरूलाई भूमिका खेल्न आग्रह गरेका छन्। शुक्रबार निर्वाचन आयोगले आयोजना गरेको अन्तरक्रियामा उनले अपेक्षाअनुसार मतदान प्रतिशत बढ्न नसकेको र बदर मतको संख्या उच्च रहेको बताए। निर्वाचनमा देखिएका यस्ता समस्या पहिचान गरी सुधारका लागि राज्यका संयन्त्र र राजनीतिक दलले आवश्यक पहल गर्नुपर्ने उनको भनाइ छ।
प्रतिनिधिसभाको दोस्रो अधिवेशन शुक्रबार औपचारिक रूपमा सम्पन्न भएको छ। वैशाख २८ गतेदेखि असोज १६ गतेसम्म १४५ दिन चलेको अधिवेशनमा ६२ दिनमा ६८ वटा बैठक बसेका छन्। सभामुख डोलप्रसाद अर्यालका अनुसार यस अवधिमा १२ वटा विधेयक पारित भएका छन्। विपद् व्यवस्थापनसहित जनसरोकारका विषयमा छलफल गर्दै कानुन निर्माण र नीतिगत बहसमा संसद केन्द्रित रहेको थियो।
संघीय संसद् राष्ट्रिय सभाको २१औँ अधिवेशन १४५ दिनको कार्यावधिपछि शुक्रबार सम्पन्न भएको छ। वैशाख २८ गते सुरु भएर असोज १६ गतेसम्म चलेको अधिवेशनमा ५२ वटा बैठक बसेका छन्। यस अवधिमा विभिन्न महत्वपूर्ण विधेयक पारित हुनुका साथै समसामयिक राष्ट्रिय मुद्दामा सरकारलाई निर्देशन दिइएको छ। अधिवेशनका बैठकमा कुल ९८ घण्टा १० मिनेट संसदीय काममा खर्चिएको छ।
दक्षिण अफ्रिका, जिम्बाबे र नामिबियाले संयुक्त रूपमा आयोजना गर्ने सन् २०२७ को आईसीसी ओडीआई क्रिकेट विश्वकपको खेलतालिका र समूह विभाजन सार्वजनिक गरिएको छ। दक्षिण अफ्रिकाको केप टाउनमा आयोजित विशेष समारोहमा तालिका सार्वजनिक गरिएको हो। समूह ‘ए’मा भारत, पाकिस्तान, अस्ट्रेलिया, अफगानिस्तान र आयोजक जिम्बाबे रहेका छन्। विश्वकपमा विभिन्न टोलीले समूह चरणमा प्रतिस्पर्धा गर्नेछन्।
बडादसैँ नजिकिँदै गर्दा खाद्य व्यवस्था तथा व्यापार कम्पनीले काठमाडौंमा खसीबोका ल्याउन सकेको छैन। विगतमा घटस्थापनाअघि नै सहुलियत मूल्यमा खसीबोका बिक्री सुरु हुने गरे पनि यसपटक खरिद प्रक्रिया र बजेट व्यवस्थापनमा ढिलाइ भएको छ। दसैँका लागि सहुलियत मूल्यमा मासु खरिद गर्ने तयारीमा रहेका उपभोक्ता कम्पनीको ढिलाइका कारण अन्योलमा परेका छन्।
नेपाल प्रहरीले चाडपर्वलक्षित सुरक्षा योजना सुरु गर्दै काठमाडौंमा ३ हजार ५ सय ६ जना प्रहरी परिचालन गर्ने जनाएको छ। प्रहरीले हत्या, बलात्कार, मानव बेचबिखन, अपहरण, धम्की, चोरी, लुटपाट, पकेटमारी, जुवा तथा ठगीलगायत सम्भावित सुरक्षा चुनौती पहिचान गरी योजना बनाएको हो। धार्मिक तथा सांस्कृतिक स्थल, बजार, बसपार्क, बैंक, सपिङ मल र गरगहना पसललाई प्राथमिकताका सुरक्षा क्षेत्रका रूपमा वर्गीकरण गरिएको छ।
काठमाडौंको टेकुस्थित शुक्रराज ट्रपिकल तथा सरुवा रोग अस्पतालमा सुरक्षाकर्मीमाथि कुटपिट र स्वास्थ्यकर्मीलाई दुर्व्यवहार गरेको आरोपमा प्रहरीले तीन जनालाई पक्राउ गरेको छ। बिहीबार दिउँसो भएको घटनामा संलग्न रहेको आरोपमा कीर्तिपुरका ४१ वर्षीय रामकुमार बुढाथोकी, २३ वर्षीय आयुष बुढाथोकी र २७ वर्षीय सचिन बुढाथोकी पक्राउ परेका हुन्। अनुसन्धानका लागि उनीहरूलाई पाँच दिन हिरासतमा राख्न अनुमति दिइएको छ।
नेपाली कांग्रेसले आगामी महाधिवेशनबाट सर्वसम्मत रूपमा नयाँ नेतृत्व चयन गर्ने प्रयास थालेको छ। पार्टी प्रवक्ता देवराज चालिसेले शुक्रबार पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै नेतृत्व चयनमा सहमति र एकताको वातावरण बनाउन पार्टी सक्रिय रहेको बताएका छन्। सभापति गगन थापालाई अहिलेसम्म कसैले चुनौती नदिएको उल्लेख गर्दै उनले सहमति सम्भव नभए लोकतान्त्रिक निर्वाचन प्रक्रियाबाट नेतृत्व चयन गरिने स्पष्ट पारेका छन्।
सेयरबजारमा शुक्रबार ११.९० अंकको गिरावट आएको छ। नेप्से परिसूचक ०.४६ प्रतिशत घटेर २ हजार ५८७.२५ विन्दुमा झरेको छ। यस दिन १ करोड १९ लाख कित्ता सेयर किनबेच हुँदा ४ अर्ब २९ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको छ। ६१ कम्पनीको सेयर मूल्य बढ्दा २०७ वटाको घटेको र ११ वटाको स्थिर रहेको छ। सामूहिक लगानी कोषबाहेक सबै समूह घटेका छन्।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सांसद गणेश कार्कीले स्थानीय तथा राष्ट्रिय समस्या समाधानका लागि अध्यादेशमार्फत काम अघि बढाउन सरकारलाई आग्रह गरेका छन्। बर्खे अधिवेशनको अन्तिम दिन प्रतिनिधिसभाको शून्य समयमा बोल्दै उनले संसदीय प्रक्रिया सुस्त हुँदा नागरिकका समस्या समाधानमा ढिलाइ भएको बताए। मोरङ–३ का जग्गा, विकास र शिक्षा क्षेत्रका समस्या उल्लेख गर्दै उनले प्रक्रियागत सुधारको आवश्यकता औँल्याएका छन्।
परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले संयुक्त राष्ट्रसंघको ८१औँ महासभामा नेपालको सहभागिता र उठाइएका विषयबारे संसद्लाई जानकारी गराएका छन्। शुक्रबार प्रतिनिधिसभा बैठकमा उनले प्रधानमन्त्री बालेन शाहले भोटेकोशी बाढीलाई जलवायु संकटको गम्भीर प्रभावका रूपमा प्रस्तुत गरेको बताए। जलवायु परिवर्तनका असमान असर भोगिरहेको नेपालले जलवायु न्यायका लागि अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई थप जिम्मेवारी लिन आह्वान गरेको उनले जानकारी दिए।